Ozempic werkt. Je laat het gewicht vallen. Het voelt goed.
Maar kijk eens dichterbij. De schaal liegt niet, maar vertelt niet het hele verhaal. Wanneer mensen kilo’s kwijtraken op Wegovy of Ozempic, is ongeveer 25 tot 40% van dat verlies vetvrije massa. Dat betekent spierkracht. Werkelijke functionele spier.
Iedereen heeft hier last van, maar vooral ouderen. Ze bestrijden al sarcopenie, de langzame erosie van spierweefsel die gepaard gaat met vallen en gebroken botten. Maar wacht: het gaat niet alleen om ouder worden. De spierkracht die je als dertiger behoudt, is de bankrekening van je zestiger. Als je het vroegtijdig uitput, betaal je later rente over metabolische disfunctie.
Bij interventies voor gewichtsverlies zijn spieren altijd als onderpand genomen. Diëten, bariatrische chirurgie, GLP-1-receptoragonisten. Ze strippen allemaal weefsel.
GLP-1-medicijnen hebben het probleem zojuist zichtbaar gemaakt. Het wijdverbreide gebruik leidde tot een stormloop naar nieuwe medicijnen die vetverlies beloven zonder spierpijn.
“Het verliezen van enige hoeveelheid spiermassa kan het risico vergroten.”
Waarom we om spieren moeten geven
Spieren zijn niet alleen bedoeld om te tillen. Het zijn opslageenheden voor glucose. Motoren die energie verbranden. Als je die hebt, beweeg je beter als je tachtig bent.
Zonder hen neemt de mobiliteit af. Tussen de leeftijd van 20 en 80 jaar verliezen mensen op natuurlijke wijze ongeveer 30% van hun spieren. GLP-1-medicijnen kunnen die achteruitgang een impuls geven.
Uit gegevens blijkt dat het starten van semaglutide – of tirzepatide, bekend als Mounjaro of Zepbound – het spierverlies zou kunnen versnellen tot het equivalent van twintig jaar ouder worden. Binnen een paar jaar behandeling. Dat is een snelle weg naar kwetsbaarheid.
Sommige onderzoekers halen hun schouders op. Ze beweren dat het spierverlies evenredig is aan het totale verloren gewicht, wat ‘normaal’ is. Misschien.
Maar ouderen hebben al weinig reserves. Ze schrijven deze medicijnen ook massaal voor. Voeg de twee factoren samen. Je krijgt zwakte. Nieuw, pre-print onderzoek wijst ook op een verband met osteoporose. Niet bepaald een geruststellende voetnoot.
De grote farmaceutische oplossing
Eli Lilly gaat hier niet op in. Ze hebben Zepbound te verkopen.
Ze testen bimagrumab. Het blokkeert myostatine.
Myostatine is een eiwit. Zie het als de uitschakelaar van het lichaam voor groei. Het voorkomt dat de spieren te groot worden. Natuurlijk, tenzij je een genetische mutatie hebt. Er is minstens één gedocumenteerde mens met deze mutatie die over een buitengewone spiermassa beschikt.
Bimarumab blokkeert dat signaal. Het raakt activine type II-receptoren op de spieren. Schakelt de remming uit.
Steven Heymsfield doet onderzoek naar obesitas in Louisiana. Hij adviseert Eli Lilly. Zijn fase 2-studie in Natuurgeneeskunde zag er veelbelovend uit.
De combinatie van bimagrumab met semagrutide leverde 22% gewichtsverlies op gedurende 72 weken.
Maar hier is de kicker: 92% van wat verloren ging was vet. Met alleen semaglutide was dit 76%. Mensen in de combo behielden hun spieren. Ze lieten nieuwe vezels groeien. Hun grijpkracht nam aanzienlijk toe.
Dus waarom juicht niet iedereen?
Vroege onderzoeken bij oudere volwassenen waren gemengd. Ja, het spiervolume is toegenomen. Nee, ze konden niet sneller lopen of zwaardere dingen tillen. Dimitris Papamargaritas van de Universiteit van Leicester wijst op een vervelende mogelijkheid: het medicijn maakt de spier groter, niet noodzakelijkerwijs sterker. Puur bulk. Geen functionele winst.
Proeven gaan door. Gebruik vervolgens tirzepatide naast bimagrumab.
De synthetische optie
Er bestaat een ander pad. SARM’s.
Selectieve androgeenreceptormodulatoren.
Ze bootsen de spieropbouwende effecten van testosteron na. Maar het is geen testosteron. Testosteron raakt het hele systeem en veroorzaakt problemen voor het hart, de prostaat en elders. SARM’s zijn het doelwit. Ontworpen om botten en spieren te raken.
Theoretisch.
Een recensie uit 2025 koppelt ze aan een betere lichaamssamenstelling. De veiligheidsgegevens vormen echter een mistig grijs gebied.
We weten niet of deze oplossingen stand houden. Of wat ze over tien jaar met orgels doen. We jagen spieren terug terwijl we afvallen.
Het is een dure afweging. En we zijn nog steeds bezig met het leren van de kosten.
